Ο θηλασμός στην εποχή μας

Γράφει η Λένια Κουνένη
Μέλος της συντονιστικής ομάδας
Υποστήριξης Θηλασμού και Μητρότητας Αττικής

Η φύση προνόησε ώστε το παιδί να συνεχίζει να τρέφεται από τη μητέρα του και μετά τη γέννησή του, αλλά ο θηλασμός αποτελεί τέχνη που διδάσκεται και μαθαίνεται, δεν είναι μόνο φυσικό ένστικτο.

Για πολλούς αιώνες ο θηλασμός ήταν μια τέχνη γνωστή και οικεία σε όλους, όχι μόνο στις γυναίκες- μητέρες, αλλά σε ολόκληρη την κοινωνία. Οι γενιές των γιαγιάδων μας και των προγιαγιάδων μας γαλουχήθηκαν με εικόνες μωρών να θηλάζουν – στο σπίτι, στα χωράφια, στο δρόμο. Οι γυναίκες μεγαλώνανε σε ένα περιβάλλον που βλέπανε τις άλλες γυναίκες γύρω τους να θηλάζουν, που ο θηλασμός ήταν αναγκαίος για τη διαβίωση των μωρών, που η γνώση και η τέχνη του θηλασμού περνούσε απο γενιά σε γενιά, από γιαγιά σε μητέρα και από μητέρα σε κόρη, από στόμα σε στόμα.

Και ήρθε η γενιά των μητέρων μας γεμάτη τεχνολογικές ανακαλύψεις. Μια από αυτές το τεχνητό γάλα, που παρουσιάστηκε όχι μόνο σαν υποκατάστατο του μητρικού, αλλά και σαν ανώτερο αυτού. Παρουσίαστηκε σαν ένα προιόν του σύγχρονου, και πιο γρήγορου, τρόπου ζωής, που θα βοηθούσε την κάθε μητέρα να μπορεί να γυρίσει γρήγορα στην επαγγελματική της δραστηριότητα και στις κοινωνικές της υποχρεώσεις.

Η δική μας γενιά, λοιπόν, μεγάλωσε με την κουλτούρα του τεχνητού γάλατος, του μπιμπερό και του προγράμματος. Η τέχνη του θηλασμού που περνούσε απο στόμα σε στόμα και απο γενιά σε γενιά άρχισε να ξεθυμαίνει και να πεθαίνει. Οι μητέρες μας δε θήλασαν οι ίδιες εμάς και δεν μπορούν να μας μυήσουν στα μυστικά μιας πλέον χαμένης τέχνης. Ο θηλασμός δεν είναι πια κοινός τόπος, ούτε για τις μητέρες ούτε και για τον υπόλοιπο οικογενειακό και κοινωνικό περίγυρο. Αντιθέτως, η εικόνα του μωρού με πιπίλα και μπιμπερό κυριαρχεί παντού, στο δρόμο, στο σπίτι, στα καφέ, στα μαγαζιά που πουλάνε βρεφικά προιόντα και παιχνίδια.

shutterstock_489618412

Σύμφωνα με πανελλαδική μελέτη για τον μητρικό θηλασμό που έγινε το 2009 από το ινστιτούτο υγείας του παιδιού, 90% των μητέρων άρχισαν να θηλάζουν όσο ήταν το μαιευτήριο, 40% θήλαζαν στο τέλος της πρώτης εβδομάδας, 20% στο τέλος του πρώτου μήνα, 0,5% στο τέλος του έκτου μήνα και σχεδόν καθόλου στο τέλος του δευτέρου εξαμήνου.

Η Εθνική Επιτροπή του Υπουργείου Υγείας για την «Προστασία, Προαγωγή και Υποστήριξη του Μητρικού Θηλασμού» υποστηρίζει τη σύσταση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας και της UNICEF για αποκλειστικό Μητρικό Θηλασμό κατά τους πρώτους έξι μήνες ζωής του βρέφους και τη συνέχισή του, παράλληλα με την εισαγωγή στερεών τροφών, μέχρι το δεύτερο έτος ζωής και για όσο ακόμα επιθυμούν μητέρα και παιδί.

Τα στατιστικά στοιχεία όμως δείχνουν πόσο μακριά είναι η πραγματικότητα από τις συστάσεις και είναι ενδεικτικά της χαμένης τέχνης του θηλασμού. Οι μισές γυναίκες που ρωτήθηκαν δήλωσαν ότι σταμάτησαν να θηλάζουν λόγω ανεπαρκούς γάλακτος. Αυτό καταδεικνύει την απουσία στοιχειώδους πληροφόρησης της μητέρας από τους επαγγελματίες υγείας για τη φυσιολογία της γαλουχίας, αλλά και την απουσία δικτύου υποστήριξης από την παλιότερη γενιά.

Η αντίληψη ότι ο μητρικός θηλασμός είναι μια φυσική, ενστικτώδης διαδικασία που θα μας έρθει απλά, χωρίς ιδιαίτερη προετοιμασία ή ενημέρωση, είναι δυστυχώς λανθασμένη. Η γαλουχία είναι και πρέπει να αναγνωριστεί ως ιδιαίτερο επιστημονικό πεδίο με συγκεκριμένες γνώσεις, δεξιότητες, και εξειδίκευση. Η ενημέρωση και προετοιμασία για θηλασμό πρέπει να ξεκινάει πολύ πριν τη γέννηση, στην αρχή της κύησης. Απαιτεί προσωπικό κίνητρο και βούληση απο τη μητερά, υπομονή και επιμονή. Οι γυναίκες έχουν ανάγκη από σωστή υποστήριξη, τόσο από το σύστημα και τους επαγγελματίες υγείας όσο και από τον κοινωνικό περίγυρο, για να μπορούν με επιτυχία να θηλάσουν τα παιδιά τους.

thilazo1

Το Πανελλήνιο Δίκτυο Εθελοντικών Ομάδων Μητρικού Θηλασμού και Μητρότητας προσφέρει βοήθεια και πληροφόρηση στις νέες ή/και στις μέλουσσες μητέρες, ώστε ο θηλασμός να πάρει τη θέση που του ανήκει, να γίνει το σημείο αναφοράς. Προσφέρουμε την εμπειρία μας γύρω από την τέχνη του θηλασμού στόμα με στόμα – ή μάλλον πλήκτρο σε οθόνη. Θέλουμε το μητρικό γάλα να είναι διαθέσιμο σε κάθε μωρό, ανεξάρτητα από άλλες συνθήκες. Και το πρώτο βήμα για την επιτυχία αυτού του σκοπού είναι με την άμεση βοήθεια και υποστήριξη σε όλες τις γυναίκες.

Ο θηλασμός είναι μια τέχνη από χρόνια χαμένη, που πρέπει να την ξαναμάθουμε. Θέλει κόπο, θέληση, υπομονή και ενημέρωση, αλλά κυρίως θέλει πεποίηθηση στη σημαντικότητα του μητρικού γάλατος και στην άποψη ότι ένα νεογέννητο μωρό έχει ανάγκη μόνο τρία πράγματα: ζεστασιά από την αγκαλιά της μαμάς του, τροφή από το στήθος της και ασφάλεια από την παρουσία της και με το θηλασμό μπορεί να καλύψει και τα τρία! Το Υπουργείο Υγείας στην προσπάθειά του για την προώθηση του μητρικού θηλασμού υιοθέτησε το σύνθημα Στάση ζωής και υγείας – Θεμέλιο ζωής. Ας θεμελιώσουμε λοιπόν και πάλι την τέχνη του θηλασμού.

Λένια Κουνένη
Μέλος της συντονιστικής ομάδας Υποστήριξης Θηλασμού και Μητρότητας Αττικής

mommy 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *